


İşitme kaybı sinsi ilerler. Görme bozukluğunun aksine, kişi genellikle kendi kaybını fark etmez — çevresi fark eder. “Televizyonun sesini çok açıyorsun”, “Sürekli ‘efendim’ diyorsun”, “Kalabalıkta beni duymuyorsun” cümleleri, çoğu hastanın kliniğe gelme sebebidir.
Bu yazıda Eskişehir Odyometri (İşitme Testi) uygulamasının kimlere gerektiğini, testin nasıl yapıldığını ve sonuç grafiğinin ne anlattığını açıklıyoruz.
Odyometri, farklı frekanslardaki sesleri duyabildiğiniz en düşük şiddeti ölçen bir testtir. Ses geçirmez bir kabinde, kulaklık aracılığıyla verilen sinyalleri duyduğunuzda bir butona basarsınız. Sonuç, odyogram adı verilen bir grafik olarak çıkar.
Test iki bileşenden oluşur:
Bu iki ölçümün arasındaki fark, işitme kaybının nerede olduğunu söyler. Sorunun ses iletiminde mi (dış/orta kulak), yoksa sinirsel algılamada mı (iç kulak/işitme siniri) olduğu bu farkla belirlenir.
| Grup | Önerilen sıklık |
|---|---|
| Gürültülü ortamda çalışanlar (sanayi, imalat, inşaat) | Yılda bir |
| İşitmeye zararlı ilaç kullananlar | Tedavi öncesi ve tedavi süresince |
| 50 yaş üstü | 2–3 yılda bir |
| Ailesinde erken işitme kaybı öyküsü olanlar | Erişkinlikte başlangıç ölçümü |
| Kronik orta kulak hastalığı olanlar | Hekim önerisine göre |
| Kulak ameliyatı geçirmiş olanlar | Ameliyat öncesi ve sonrası |
Eskişehir’in sanayi istihdamı düşünüldüğünde, gürültüye bağlı işitme kaybı bu şehirde ihmal edilmemesi gereken bir başlıktır. Gürültüye bağlı kayıp önce 4000 Hz civarında bir çukur olarak başlar ve kişi bunu uzun süre fark etmez — çünkü konuşma frekansları henüz etkilenmemiştir. Bu evrede saptanırsa koruyucu önlemlerle ilerlemesi durdurulabilir.
Süre: 15–20 dakika. Ağrı: Yok. Hazırlık: Test öncesi 12–16 saat gürültülü ortamda bulunmamak sonucu daha güvenilir kılar.
Grafikte yatay eksen frekansı (ince sesten kalın sese), dikey eksen ise ses şiddetini gösterir. İşaretler ne kadar aşağıdaysa, işitme o kadar kötüdür.
| Ortalama eşik | Yorum |
|---|---|
| 0–25 dB | Normal işitme |
| 26–40 dB | Hafif kayıp |
| 41–55 dB | Orta kayıp |
| 56–70 dB | Orta-ileri kayıp |
| 71–90 dB | İleri kayıp |
| 90 dB üstü | Çok ileri kayıp |
Odyogramın şekli de tanı verir:
Hayır. İletim tipi bir kayıp saptandığında bunun orta kulaktaki sıvıdan mı, kulak zarı hareketsizliğinden mi, yoksa kemikçik zincirindeki bir sorundan mı kaynaklandığını odyometri tek başına söylemez.
Bu ayrım için Eskişehir Orta Kulak Basınç Testi (Timpanometri) yapılır. Test kulak zarının hareketliliğini ve orta kulaktaki basıncı ölçer; birkaç saniye sürer, ağrısızdır ve çocuklarda da rahatlıkla uygulanabilir. Özellikle seröz otit tanısında odyometri ile birlikte değerlendirilmesi standarttır.
Bir kulakta saatler veya bir gün içinde ortaya çıkan belirgin işitme kaybı, KBB’nin acil tablolarındandır. Hasta genellikle sabah kalktığında bir kulağının “kapandığını”, telefonu o kulakla duyamadığını fark eder. Kulakta dolgunluk ve çınlama sıklıkla eşlik eder.
Burada belirleyici olan zamandır. Tedaviye ne kadar erken başlanırsa, işitmenin geri kazanılma olasılığı o kadar yüksektir. İlk basamak tedaviye yanıt alınamayan veya sistemik tedavinin sakıncalı olduğu hastalarda, ilacın doğrudan orta kulağa uygulandığı Eskişehir İntratimpanik Enjeksiyon yöntemi gündeme gelir.
Ani işitme kaybında bekleyerek geçmesini ummayın. Bu tablo aynı gün değerlendirilmelidir.
İşitme testi, tek başına bir işlem değil, bir değerlendirmenin parçasıdır. Testin doğru yorumlanması için önce kulak muayenesinin yapılmış, buşonun temizlenmiş ve öykünün alınmış olması gerekir. Bu bütünlük Eskişehir Kulak Burun Boğaz muayenesi kapsamında sağlanır.
Muayene, odyometri ve timpanometri Hoşnudiye Mahallesi, Cassaba Modern’deki klinikte aynı randevuda tamamlanabilir. Çevre illerden — Kütahya, Bilecik, Afyonkarahisar — gelen hastalar için tek günde tamamlanan bu düzen, ikinci bir seyahat gereksinimini ortadan kaldırır.
İşitme testi acı verir mi, zararı var mı? Hayır. Test tamamen pasiftir; yalnızca duyduğunuz sesleri işaretlersiniz. Radyasyon veya girişim içermez, gebelikte ve çocuklarda güvenle uygulanır.
Test öncesi bir şey yapmam gerekir mi? Test öncesindeki 12–16 saat boyunca yüksek gürültülü ortamdan (konser, sanayi ortamı, kulaklıkla yüksek sesli müzik) uzak durmanız sonucu daha güvenilir kılar. Ayrıca soğuk algınlığı geçiriyorsanız bunu belirtin — geçici orta kulak sıvısı sonucu etkileyebilir.
Çocuğuma nasıl test yapılıyor, butona basmayı anlamaz ki? Küçük çocuklarda oyun odyometrisi kullanılır: çocuk sesi duyduğunda bir oyuncağı kutuya atar. Daha küçük bebeklerde ise davranışsal gözlem ve objektif testler (otoakustik emisyon, ABR) tercih edilir. Test yöntemi yaşa göre seçilir.
Kulak çınlamam var ama duyduğumu düşünüyorum, test gerekir mi? Evet. Çınlama, henüz fark edilmemiş bir işitme kaybının ilk işareti olabilir. Özellikle tek taraflı çınlama mutlaka değerlendirilmelidir.
Test sonucum normal çıktı ama hâlâ zor duyuyorum, neden? Sessiz kabinde saf ses eşikleri normal olsa bile, gürültülü ortamda konuşmayı ayırt etmekte zorlanma olabilir. Bu tablo işitsel işlemleme ile ilgilidir ve ek testler gerektirir. Şikâyetiniz sürüyorsa “test normal” cevabıyla yetinmeyin.
Ne sıklıkla tekrarlamalıyım? Belirtiniz ve risk grubunuz belirler. Gürültülü ortamda çalışıyorsanız yılda bir; 50 yaş üstündeyseniz ve şikâyetiniz yoksa 2–3 yılda bir yeterlidir. Bilinen bir işitme kaybınız varsa takip aralığını hekiminiz belirler.
Prof. Dr. Mustafa Acar — Kulak Burun Boğaz Hastalıkları Hoşnudiye, Cassaba Modern, D:B Blok No:201, 26100 Tepebaşı/Eskişehir Telefon: 0 (222) 220 40 40
Bu içerik yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; tanı ve tedavi yerine geçmez. Ani başlayan işitme kaybında aynı gün bir KBB hekimine başvurunuz.
Hoşnudiye, Cassaba Modern, D:B Blok No:201, 26100 Tepebaşı/Eskişehir
+90 (222) 220 40 40
+90 (505) 437 69 94